Ludowe Towarzystwo Naukowo-Kulturalne

Z Nowy Łowiczanin

Scena z "Wilii u Ksinzoków" wystawiona w Centralnej Bibliotece Rolniczej w Warszawie

Ludowe Towarzystwo Naukowo - Kulturalne oddział w Łowiczu – powstało w 2009 r. jako oddział LTNK mieszczącego się w Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego w Warszawie.

Podczas obchodów 70 rocznicy powstania Batalionów Chłopskich. Od lewej: prezes Zarządu Głównego Ogólnopolskiego Związku Żołnierzy Batalionów Chłopskich Stanisław Ozonek, prezes LTNK Joanna Bolimowska oraz dyrektor MHPRL dr Janusz Gmitruk.

Spis treści

Powstanie

Powstanie łowickiego oddziału LTNK było inicjatywą dra Ryszarda Miazka, który zaproponował, aby za pomocą Towarzystwa ożywić kulturalnie działalność Towarzystwa Dom Ludowy w Łowiczu. Oddział LTNK w Łowiczu powstał 18 listopada 2009. Jego zadaniem jest ocalić od zapomnienia dawne obyczaje.

Janusz Kaźmierczak podczas swojego benefisu otrzymał od Joanny Bolimowskiej specjalny wiersz napisany na jego cześć.

Zarząd

Sekcja historyczna

  • Przewodniczący – Czesław Sut
  • Członek – Wiktoria Kołaczek
  • Członek – Jan Gzula
  • Sekretarz – Joanna Bolimowska

Działalność

Pierwszym przedsięwzięciem zorganizowanym przez Towarzystwo było opracowanie i wystawienie w grudniu 2009 r. w Centralnej Bibliotece Rolniczej w Warszawie przedstawienia pt. „Willia u Ksinzoków”. Oparty na Chłopach Reymonta scenariusz napisał Ludomir Goździkiewicz. W role Jagny wcieliła się Anna Staniszewska, a w rolę Boryny Stanisław Madanowski. To samo przedstawienie zostało wystawione również rok później w tym samym miejscu na życzenie Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich, a emitowane we fragmentach w TV WOT.

W marcu i maju 2010 r. członkowie Towarzystwa brali udział w obchodach 200 rocznicy urodzin F. Chopina w Centralnej Bibliotece Rolniczej w Warszawie oraz w muzeum w Łowiczu. Czynny udział brali również w obchodach 70 rocznicy powstania Batalionów Chłopskich, które odbyły się w październiku na Wojskowych Powązkach oraz w ogrodzie MHPRL w Warszawie.

2 maja 2011 r. w ramach cyklu „Burmistrz miasta zaprasza” wystawiono przygotowany wcześniej program patriotyczny poświęcony Konstytucji 3 maja oraz papieżowi Janowi Pawłowi II. Ten sam program wystawiono następnego dnia w GOK w Zdunach.

Towarzystwo z udziałem łowickich twórców ludowych zorganizowało Festyn Łowicki w ramach Nocy Muzeów w MHPRL w Warszawie w maju 2011 r.

Podczas festynu łowickiego zorganizowanego w ramach Nocy Muzeów w MHPRL w Warszawie.

W czerwcu 2011 r. Towarzystwo było współorganizatorem benefisu Janusza Kaźmierczaka „65 lat z akordeonem”. Współorganizowało również wystawę czasową o „Łowickich Zespołach folklorystycznych 1948 – 2011” w muzeum w Łowiczu.

LTNK organizowało spotkania autorskie i odczyty naukowe z udziałem takich gości jak: ks. prof. Bogumił Gacka kierownik Katedry Personalizmu na UKSW czy dr Janusz Gmitruk dyrektor MHPRL, dr Tadeusz Żaczek, dr Zbigniew Kostrzewa, historyk Zbigniew Zagajewski.

26 listopada 2011 r. LTNK wraz z Łowickim Towarzystwem Przyjaciół Nauk i Urzędem miejskim przygotowało wieczór autorski Joanny Bolimowskiej. Promocja drugiego już tomiku wierszy pisarki, pt. "Moje Łowickie" miała miejsce w sali barokowej łowickiego muzeum przy pełnej sali gości.

8 grudnia 2011 r. w Łowickim Ośrodku Kultury wystawiona została „Willia u Ksinzoków” – przedstawienie słowno-muzyczne w całości gwarą łowicką. Scenariusz przedstawienia oparty na Chłopach Reymonta miał za zadanie ukazanie dawnych obyczajów związanych z Wigilią Bożego Narodzenia, występujących na terenie Księstwa Łowickiego. Ten sam występ przedstawiono również w styczniu 2012 r. w GOK w Chąśnie.

Koncert pieśni patriotycznych gwarą łowicką - listopad 2012.

18 lutego 2012 r. w łowickim muzeum zespół wystąpił z przedstawieniem obrzędu związanym ze świętem Matki Boskiej Gromnicznej. Członkowie zespołu sceną we wnętrzu łowickiej chaty zilustrowali przygotowania do wyjścia Księżaków do kościoła na Mszę św. Śpiewali wspólnie kolędy oraz pieśni Maryjne.

19 maja 2012 r. członkowie zespołu Ksiznoki brali czynny udział w Nocy Muzeów w MHPRL w Warszawie. Natomiast 23 maja wystąpili w Klubie Seniora Ustronie w Skierniewicach z okazji Dnia Matki.

7 czerwca wystąpili na łowickim Nowym Rynku z okazji święta Bożego Ciała. Z kolei 23 czerwca w Ostrowie z okazji Nocy Świętojańskiej.

W dniach 29 czerwca 1 lipca 2012 r. zespół Ksinzoki brał udział w 46. Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych 2012 w Kazimierzu Dolnym. Zespół wystąpił w dwu grupach, męskiej - Ksinzoki i żeńskiej - Ksinzonki. Panowie zaśpiewali pieśń religijną "Pustelnik" oraz przyśpiewki weselne. Ksinzonki zaśpiewały pieśń "Ło kim to rada chłopoki", "Świeci miesiąc na niebie", a także łowickie przyśpiewki weselne. Zespół zajął w konkursie II miejsce.

Podczas gali rozdania Tyncowego Wróbla (od lewej) Anna Staniszewska, Stanisław Wróbel, Zofia i Władysław Gala oraz Joanna Bolimowska.

8 września dali występ w Skansenie w Maurzycach z okazji ogólnopolskiej inauguracji Europejskich Dni Dziedzictwa. Następnego dnia wystąpili na Nowym Roku z okazji Księżackiego Jadła.

7 października Ksinzoki brali udział uroczystości związanej ze Świętem Chleba obchodzonym uroczyście w Warszawie. W październiku wystąpili również w ŁOK na Międzynarodowym Dniu Diabetyka, w Strugienicach z okazji 150-lecia Kółek Rolniczych oraz w Łodzi na Folk Festivalu.

11 listopada 2012 r. dniu Święta Niepodległości Ksiznoki wystąpiły w Łowickim Ośrodku Kultury z koncertem pieni patriotycznych śpiewanych gwarą łowicką. Zespołowi na scenie towarzyszyli członkowie Stowarzyszenia Historycznego im. 10 PP w Łowiczu.

6 lutego 2013 r. po raz pierwszy zespół Ksinzoki uhonorował swoich członków i przyjaciół, wręczając „Tyncowe Wróble”. Decyzja o przyznaniu honorowych nagród zapadła 9 grudnia 2012 roku. Podjęła ją kapituła oraz wszyscy członkowie zespołu. Pierwszymi nagrodzonymi zostali: Stanisław Wróbel, Stanisław Madanowski oraz Zofia i Władysław Gala.

Planowane przedsięwzięcia

Występ Ksinzoków w łowickim muzeum.
  • Cykl spotkań pod nazwą „Kulturalne spotkania na schodach”. Spotkania z udziałem młodzieży mają się odbywać w Domu Ludowym i dotyczyć przede wszystkim poezji – również śpiewanej.
  • Sekcja historyczna oddziału z Czesławem Sutem na czele podjęła inicjatywę opracowania biogramów zasłużonych działaczy ludowych z terenu powiatu łowickiego.

Wydawnictwa

W grudniu 2010 r. LTNK i MHPRL wydały książeczkę dla dzieci Ćwir Cimelek autorstwa Joanny Bolimowskiej. Dochód z jej sprzedaży zasili kasę oddziału i ma zostać przeznaczony na rozwijanie jego działalności.

W połowie 2011 r. pojawił się pomysł wydania kolejnego tomiku pisanego gwarą przez Joannę Bolimowską. Moje łowickie... powstało jesienią tego samego roku, a jej wydanie zostało opatrzone płytą z nagraną poezją. Innowacyjność ta miała za zadanie zapoznanie czytelników z tym jak należy czytać gwarę łowicką.

Zespół ludowy

Wieczór autorski Joany Bolimowskiej. Autorka w towarzystwie zespołu śpiewaczego Ksinzoki. Listopad 2011.

Ksinzoki – zespół śpiewaczy założony w grudniu 2010 r. po występie: „Willia u Ksinzoków” przez członków o/LTNK. Śpiewają gwarą. Zespół składa się głównie z twórców ludowych, których śpiewu uczy Stanisław Madanowski. Pierwszy raz wystąpili 6 stycznia 2011 z repertuarem kolęd na spotkaniu noworocznym członków Towarzystwa Dom Ludowy w Łowiczu. Występowali przy takich okazjach jak: wydanie Informatora folkloru łowickiego w Sali Barokowej w Muzeum, na koncercie z serii „Burmistrz miasta zaprasza”, występ w GOK w Zdunach, Noc Muzeów w MHPRL w Warszawie. Początkowo zespół liczył 10 członków, obecnie jest ich 15. Zadaniem zespołu jest ocalić od zapomnienia pieśni, których się już nie śpiewa.

Źródła

  • Wydarzenia kulturalne zrealizowane w roku 2010 w Towarzystwie Dom Ludowy i przez Oddział Ludowego Towarzystwa Naukowo – Kulturalnego, oprac. Joanna Bolimowska.
Osobiste