Styczeń

Z Nowy Łowiczanin

KALENDARIUM – STYCZEŃ




  • 2 stycznia 1928 r. ks. Józef Wieteska, będący wówczas wikariuszem w parafii św. Andrzeja w Warszawie, otrzymał nominację na proboszcza w Bielawach. Stąd w 1938 r. został przeniesiony do Kompiny.



  • 3 stycznia 1519 r. król Zygmunt I Stary wydał przywilej dla mieszczan łowickich zmniejszający o połowę podatek do Skarbu Koronnego. W 1522 roku król wystawił również przywilej zwalniający mieszczan z płacenia cła, targowego i mostowego.


  • 4 stycznia 1989 r. - obecny biskup łowicki senior Alojzy Orszulik był uczestnikiem decydujących rozmów dotyczących przygotowań do Okrągłego Stołu, odbywających w Klarysewie pod Warszawą.


  • 4 stycznia 2008 r. ukazał się numer „Wędrownika”, Kwartalnika Krajoznawczego PTTK w Łodzi. Pismo w całości zostało poświęcone Łowiczowi i Ziemi Łowickiej.


  • 5 stycznia 1912 r. w Trzebieniu w powiecie konińskim urodził się Władysław Kalbarczyk, kierownik Szkoły Podstawowej w Zdunach w latach 1945-1950, nauczyciel w zduńskim liceum, działacz Tajnej Organizacji Nauczycielskiej, społecznik.




  • 6 stycznia 1945 r. w Poddębicach urodził się Ziemowit Skibiński poeta, krytyk literacki, eseista, historyk literatury, doktor nauk humanistycznych, edytor. Autor wielu zbiorów wierszy i prac historyczno - literackich. Honorowy Obywatel Łowicza. Zmarł 10 lutego 2006 w Zduńskiej Dąbrowie k. Łowicza.


  • 6 stycznia 1961 r. w Łowiczu zmarł Wacław Srzednicki, łowicki przedsiębiorca, przed wojną właściciel Fabryki Odlewów i Narzędzi Rolniczych, która zaopatrywała 24 zakłady mechaniczne w kraju w tym Fabrykę Wyrobów Chemicznych w Łowiczu. Został pochowany na cmentarzu kolegiackim w Łowiczu.




  • 7 stycznia 1903 r. w miejscowości Suserz urodził się Marian Małuszyński, historyk, kartograf, bibliotekarz, żołnierz ZWZ-AK, autor polskiego przekładu Annales civitates Loviciae A. K. Cebrowskiego.



  • 8 stycznia 1954 r. w Guźni koło Łowicza urodził się Tadeusz Gajda, rolnik, działacz ruchu ludowego, poseł PSL na Sejm I, II, III i IV kadencji.




  • 10 stycznia 1834 r. zmarł Bogumił Stypułkowski, współfundator kaplicy na cmentarzu Emaus w Łowiczu.


  • 10 stycznia 1932 r. w Kraśniku zmarł śmiercią samobójczą Aleksander Petelewicz, absolwent Łowickiej Szkoły Realnej, uczestnik I wojny światowej, major Wojska Polskiego, służył w 10 PP w Łowiczu. Został pochowany na cmentarzu Emaus w Łowiczu.


  • 10 stycznia 1904 r. przebywał w Łowiczu Henryk Sienkiewicz. Pobyt pisarza w mieście związany był z akcją zbierania funduszy dla ofiar powodzi w 1903 roku. Uroczyste przywitanie odbyło się w domu rejenta Konstantego Konopackiego. Następnie w sali kino-teatru Eos zorganizowano odczyt. W 1924 roku na cześć pisarza przemianowana została ulica Glinki.


  • 10 stycznia 1947 r. powstał Uniwersytet Ludowy w Boczkach koło Łowicza. Jego kierownikiem został Tomasz Kazimierowicz. Do 1949 r. ukończyło go ponad 100 osób skierowanych przez Wojewódzki Związek Młodzieży Wiejskiej Wici.


  • 11 stycznia 1979 r. zmarł Tomasz Kazimierowicz, działacz społeczny i niepodległościowy, autor wielu prac z zakresu spółdzielczości i historii ruchu ludowego. Najbliższy współpracownik starosty Zdzisława Maćkowskiego. Od 1934 r. kierownik Domu Ludowego w Łowiczu. został pochowany na cmentarzu parafialnym w Zdunach Kościelnych.


  • 12 stycznia 1562 r. zmarł w Łowiczu arcybiskup Jan Przerębski h. Nowina, prymas w latach 1559 - 1562. Zgodnie z jego wolą został pochowany w [Bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja w Łowiczu kolegiacie łowickiej]. Był pierwszym prymasem, który został w niej pochowany.


  • 12 stycznia 1970 r. Józef Kuczyński, związany ze Zdunami, absolwent łowickiego seminarium nauczycielskiego, habilitował się w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie, uzyskując stopień naukowy doktora habilitowanego nauk pedagogicznych.


  • 12 stycznia 2008 r. gościem Pracowni Sztuki Żywej, działającej przy ŁOK, był poeta, prozaik, redaktor i scenarzysta Dariusz Foks – laureat m.in. głównej nagrody w konkursie poetyckim „bruLion”.


  • 13 stycznia 1875 r. przestał funkcjonować w Łowiczu Instytut św. Leonarda zw. Instytutem Bartoszków. Powstał w 1742 r. z inicjatywy wikariusza kolegiaty, ks. Jana Dziewierskiego. Jego działalność polegała na kształceniu ubogich chłopców, zwanych Bartoszkami. Instytut działał przy kościele św. Leonarda.


  • 13 stycznia 2012 r. w II LO i w muzeum w Łowiczu grupa uczniów polskiej szkoły w Nowym Rozdole koła Lwowa oraz członków Towarzystwa „Wielkie Serce” wystąpiła z przedstawieniem „Lwowskie jasełka”. Lwowianie zbierali na potrzeby polskiej szkoły, głównie na wynagrodzenia dla nauczycieli i dożywianie dzieci.




  • 15 stycznia 1915 r. w Mystkowicach urodził się Dyzma Gałaj prof. zw. dr hab. nauk ekonomicznych, socjolog, działacz polityczny, poseł na Sejm PRL IV, V, VI i VII kadencji, marszałek Sejmu PRL.


  • 15 stycznia 1939 r. wyszedł pierwszy numer Gazety Łowickiej, której redaktorem naczelnym i wydawcą był Tadeusz Bączkowski. Gazeta wychodziła do 3 września tego samego roku.


  • 16 stycznia 1859 r. w Dobroszycach urodził się Karol Jan Rybacki, łowicki dziennikarz, księgarz, drukarz, wydawca, społecznik.


  • 16 stycznia 1923 r. w Krakowie urodziła się Zofia Artymowska malarka, graficzka, współzałożycielka fundacji "Promocja Polskiej Sztuki Wizualnej" z siedzibą w Łowiczu.


  • 17 stycznia 1463 r. król Kazimierz Jagiellończyk wydał w Piotrkowie przywilej zatwierdzający wszystkie dotychczasowe przywileje kasztelani łowickiej i uwalniający od opłaty rzecznej jednej grzywny złota. Zakończył on najazdy książąt mazowieckich na dobra łowickie.


  • 17 stycznia 1906 r. w Łodzi urodził się Lucjan Zieliński "Giewont", "Wąsik", “Łan”, "Smuga”, “Wojciech”, dowódca Armii Krajowej w obwodach Sochaczew “Skowronek”, Skierniewice “Sroka”, Łowicz “Łyska”. Honorowy Obywatel Łowicza.


  • 17 stycznia 1945 r. wejście wojsk radzieckich do Łowicza kończy okres okupacji niemieckiej i otwiera nowy, trwający ponad pół wieku okres historii miasta i regionu.


  • 18 stycznia 1911 r. w Wierznowicach urodził się Stanisław Fabijański prawnik, działacz ruchu ludowego; w okresie międzywojennym m.in. prezes zarządu mazowieckiego ZMW. Podczas okupacji Delegat Rządu na Kraj w powiecie łowickim. Stał na czele powiatowego Kierownictwa Ruchu Ludowego, był członkiem komendy obwodu Batalionów Chłopskich.


  • 18 stycznia 1994 r. w siedzibie biura PSL w Łowiczu odbyło się spotkanie 21-osobowej tzw. Grupy inicjatywnej w sprawie reaktywowania działalności Towarzystwa Dom Ludowy i jego odzyskania od władz miasta Łowicza.


  • 19 stycznia 1673 r. przebywał w Łowiczu hetman Jan Sobieski. Była to kolejna jego kolejna wizyta na zamku łowickim. Przyszły król przybył na zamek, na zjazd malkontentów, zwolenników detronizacji króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego. Gościł wówczas u prymasa Prażmowskiego do końca lutego 1673 roku.


  • 19 stycznia 1945 r. Władysław Rogowski, dyrektor przedwojennego Seminarium Nauczycielskiego w Łowiczu, został aresztowany przez NKWD w Warszawie, został deportowany do Rosji i trafił do łagru Baskaja w okręgu uralskim, gdzie zmarł wskutek wyczerpania 25 kwietnia tego samego roku.


  • 19 stycznia 1969 r. zmarł Antoni Bolimowski, działacz społeczny, młodzieżowy i ludowy. Członek ZSL, prezes Spółdzielni Mleczarskiej w Kompinie, organizator Okręgowej Mleczarni Spółdzielczej w Łowiczu, wiceprezes Spółdzielni Rolniczo – Handlowej „Rolnik”, członek zarządu Domu Ludowego w Łowiczu. Walczył w bitwie obronnej 1939 r. i oraz działał w konspiracyjnym Stronnictwie Ludowym – Roch.


  • 20 stycznia 1898 r. w Dębsku urodził się Jan Bączkowski, harcerz, major Wojska Polskiego, uczestnik wojny z bolszewikami, obrońca Kresów w 1939 r., żołnierz Polskich Siła Zbrojnych na emigracji. Absolwent Szkoły Handlowej w Łowiczu.



  • 20 stycznia 1930 r. w Lisiewicach Dużych urodził się Edward Lebioda, rolnik, nauczyciel, społecznik, historyk z zamiłowania, działacz łowickiej Solidarności.


  • 20 stycznia 2009 r. w łowickim muzeum odbyło się uroczyste otwarcie obchodów 160. rocznicy urodzin Józefa Chełmońskiego. Podczas inauguracyjnego spotkania po raz pierwszy w Łowiczu został zaprezentowany szkicownik artysty, znajdujący się na co dzień w zbiorach Muzeum Mazowsza Zachodniego w Żyrardowie.


  • 21 stycznia 1648 r. zawaliła się wieża ratuszowa na Nowym Mieście w Łowiczu. Runęła cała wieża od fundamentów, niszcząc dużą część ratusza. Zginęło 12 osób znajdujących się w ratuszu. A. K. Cebrowski wspomina o spaleniu na stosie staruszki podejrzanej o czary, której skrzyneczka z drobiazgami dzień przed wypadkiem została złożona w piwnicach wieży. Prawdopodobną przyczyną upadku wieży były źle wykonane fundamenty, za słabe ogromny ciężar dachu ołowianego.



  • 21 stycznia 2012 r. odbył się pierwszy koncert z serii „Spotkania z tradycją”. Kolędy i pastorałki w wykonaniu ZPiT „Blichowiacy” można było usłyszeć w łowickim muzeum.


  • 22 stycznia 1842 r. car Mikołaj I, na wcześniejsze propozycje kuratora Okręgu Naukowego Warszawskiego Mikołaja Okuniewa, zatwierdził projekt przeniesienia Instytutu dla Nauczycieli z Łowicza do Radzymina. Tym samym zakład kształcenia nauczycieli przestał istnieć do roku 1916.



  • 23 stycznia 1907 r. we wsi Kalenice urodził się Bronisław Drzewiecki, absolwent gimnazjum im. ks. J. Poniatowskiego w Łowiczu, polski nauczyciel i działacz ludowy, poseł do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy RP (1947–1952) oraz na Sejm PRL II, III i IV kadencji (1957–1969).


  • 23 stycznia 1921 r. w Zambrowie 10 Pułk Piechoty otrzymał sztandar ofiarowany przez Łowickie Kółko Ziemianek i Łowicki Związek Ziemian.


  • 24 stycznia 1883 r. w Sokulcu k/ Berdyczowa urodził się Walery Janowski, właściciel majątku Długie w gminie Kiernozia, społecznik. Miał duży udział w budowie pierwszego spawanego mostu na rzece Słudwi w Maurzycach według projektu prof. Stefana Bryły.


  • 24 stycznia 2005 r. biskup łowicki Andrzej F. Dziuba erygował Archiwum Diecezjalne w Łowiczu.



  • 26 stycznia 1761 r. spłonął wielki ołtarz kolegiaty łowickiej. Budowę ołtarza rozpoczęto w 1666 roku po fundacji prymasa Wacława Leszczyńskiego. Niespodziewany pożar wybuchł od iskry przy gaszeniu świec i zniszczył cały ołtarz, cudem uniknięto pożaru kolegiaty. Nowy ołtarz został zbudowany do 1765 roku i konsekrowany przez biskupa Dominika Józefa Kiełczewskiego.


  • 26 stycznia 1945 r. Wacław Kantorek został pierwszym po wojnie starostą łowickim.



  • 26 stycznia 2008 r. w sali barokowej łowickiego muzeum odbyła się promocja wydawnictwa „Łowickie. Twórcy ludowi – Szlak dziedzictwa kulturowego Ziemi Łowickiej” autorstwa Magdaleny Bartosiewicz i Justyny Słomskiej.


  • 27 stycznia 1502 r. król Aleksander Jagiellończyk wydał przywilej dla Łowicza, w którym potwierdził wszystkie dawniejsze przywileje miasta nadane przez królów polskich. W drugim przywileju zwolnił mieszczan łowickich od płacenia cła i targowego.


  • 27 stycznia 1650 r. król Jan Kazimierz potwierdził przywilej Zygmunta Starego z 1509 r. dotyczący uwolnienia mieszkańców Łowicza z płacenia połowy podatków do Skarbu Koronnego.


  • 28 stycznia 1520 r. Zygmunt I Stary wydał dekret zwalniający mieszczan łowickich z płacenia cła przy przewozie zboża przez miasto Gostynin, a w przypadku sprzedaży w mieście nakazał przekazanie korca dla zamku gostynińskiego.


  • 28 stycznia 1890 r. w Stoczku Węgrowskim urodził się Stanisław Wecki, pułkownik dyplomowany, dowódca 10 PP w Łowiczu w latach 1925-26. Propagator sportu strzeleckiego. Dzięki niemu założono pierwsza sportową strzelnicę w Łowiczu.


  • 28 stycznia 1951 r. w Szymanowicach urodził się Edward Pierzchała działacz NSZZ Solidarność, samorządowy i spółdzielczy, obecnie radny gminy Zduny.


  • 29 stycznia 1924 r. w Łowiczu urodził się Jerzy Miecznikowski ps. „Więciądz” harcmistrz, przewodniczący kręgu KIHAM w Łodzi, współzałożyciel Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej. Był jednym z inicjatorów i uczestników akcji odbicia Zbigniewa Fereta ps. „Cyfra” z łowickiego więzienia NKWD.



  • 29 stycznia 1946 r. zmarła w Białymstoku Bolesława Maria Lament. Urodziła się w 1862 roku w Łowiczu. Założycielka Zgromadzenia Sióstr Misjonarek św. Rodziny. W 1991 roku papież Jan Paweł II ogłosił B. M. Lament błogosławioną. W 1999 roku jedna z ulic na Bratkowicach otrzymała jej imię.


  • 30 stycznia 1998 r. na stanowisko wojewody skierniewickiego mianowano łowiczanina Jerzego Olejniczaka. Był on ostatnim wojewodą skierniewickim, ponieważ z dniem 1 stycznia 1999 roku województwo w wyniku reformy administracyjnej przestało istnieć.


  • 30 stycznia 2004 r. decyzją Walnego Zebrania Klubu nazwa klubu Gminny Ludowy Klub Sportowy Łyszkowice została zmieniona na Gminny Ludowy Klub Sportowy „Laktoza” Łyszkowice. Nazwa ta miała nawiązywać do pierwotnej nazwy klubu i symbolizować jego nieprzerwaną kontynuację. Na tym samym zebraniu ustalono po raz pierwszy herb klubu oraz barwy klubu w kolorach niebieskim i białym w dowolnej konfiguracji.


  • 31 stycznia 1905 r. o godzinie 11 rozpoczął się strajk uczniów Łowickiej Szkoły Realnej. Naukę przerwano we wszystkich szkołach. Solidarność z uczniami wykazali robotnicy łowickiej fabryki przetworów chemicznych, którzy także przerwali pracę. Uczniowie manifestacyjnie niszczyli rosyjskie książki i zrywali z czapek palemki z inicjałami Ł.R., za co niektórzy trafili do miejskiego aresztu.



opracowała: Katarzyna Piotrkiewicz


Osobiste